Leestips voor leerlingen | Oktober 2026
Tijdens de herfst kan het heerlijk zijn met een boek op de bank te kruipen, voor jou én voor je leerlingen. Leontine en Janneke geven weer grote keus in nieuwe boektitels die het lezen meer dan waard zijn!
De boekentips
Ik ben het zat! zei de kat – Martine van Rooijen en Nicole van Dooren (illustraties)
Voorlezen 4+
In dit lekker grote prentenboek maak je kennis met zes katten. Op de eerste pagina’s worden ze voorgesteld. Omdat ze in de tekst (op rijm) heel nauwkeurig worden beschreven (‘Zie je Lulu met de bel? Rooie Dickie, stoere Sjonnie? Streep herken je zeker wel.’) nodigt het meteen echt uit tot goed naar de tekst luisteren en dat combineren met nauwkeurig kijken naar de illustraties.
De katten zijn hun baasjes zat en komen bij elkaar om te klagen. Want bij de één is er net een kinderfeestje als hij een dutje wil doen. De ander wil graag heerlijke zalm van het aanrecht eten. En waarom begrijpen die baasjes toch niet dat een muisje cadeau doen juist heel lief is? Maar…een fikse regen- en donderbui barst los en de katten gaan snel naar binnen. Zijn die baasjes nou echt zo vreselijk?
De tekst heeft een fijn ritme, zit vol humor en bevat prachtige, rijke taal. Woorden als joelen, nijdig en vensterglas verrijken de woordenschat en de rijm stimuleert het taalgevoel van kinderen. Een feestje om in de klas voor te lezen! Ook de illustraties zijn prachtig. De zachte aquarelkleuren, subtiele potloodlijnen en warme tinten maken het boek sfeervol. De platen zitten vol leuke details die kinderen steeds opnieuw willen bekijken. Een grappig, taalrijk prentenboek om samen van te genieten en voor te lezen!
BAM! Ik lees – Stokstaartjes! – Joukje Akveld en Margot Holtman (illustraties)
Zelf lezen 6+
Er zijn dit najaar weer vier nieuwe deeltjes verschenen in de serie BAM! Ik lees. Eén daarvan is ‘Stokstaartjes’. In dit heerlijke boek ontdek je van alles over deze bijzondere dieren. Waarom ze cool, sterk, slim, stoer, handig én lief zijn. Kortom: de helden van de woestijn! De combinatie van humor en informatie is ontzettend leuk gedaan. De illustraties van maken het helemaal af! Met warme woestijnkleuren en heerlijk expressieve stokstaartjes.
De serie BAM! Ik lees bestaat uit non-fictie boekjes over onderwerpen die kinderen echt interessant vinden. Ze hebben geen AVI-niveau, maar zijn geschikt voor groep 3 en 4. Juist doordat er geen AVI op de kaft staat, zijn ze ook heel geschikt voor oudere lezers met een lager leesniveau. Er komen soms wat lastigere woorden in voor, maar daarbij staat slim aangegeven hoe je ze uitspreekt. Daardoor is de serie inhoudelijk en taalkundig absoluut niet te simpel. Een vrolijk, leerzaam en toegankelijk boek dat nieuwsgierigheid én leesplezier stimuleert.
Goof 3: Goof gaat voor goud – Alex Latimer, vertaald door Tjibbe Veldkamp
Voorlezen 6+ en zelf lezen 7+
Dit is echt een fijne serie, waarin alweer een derde deel is verschenen over Goof. Die lieve, leuke en vooral onhandige gans die zo graag aardig wil zijn. Al lukt dat niet altijd… Vlot geschreven, grappig en vol leuke illustraties. Ideaal voor iets gevorderde lezers, maar ook voor oudere kinderen die lezen nog lastig vinden. Geen AVI-niveau, maar gewoon een verhaal om van te genieten.
Goof was ooit de gemeenste gans ter wereld. Zo heeft hij mevrouw Egel gevangen en haar per post naar de Zuidpool gestuurd. Ook heeft hij iedereen verteld dat er een groot feest was in de grot van Gerrit Beer, terwijl die midden in z’n winterslaap zat. Maar Anton het biggetje leerde hem wat vriendelijkheid is. Nu wil Goof zelfs de aardigste gans worden! Als hij vervolgens een sporttoernooi organiseert, wil hij natuurlijk ook alles winnen. Maar wat doe je als winnen niet lukt? Ga je valsspelen of kies je voor eerlijkheid?
Onder alle grappen en gekkigheid zit dus een mooie boodschap over eerlijk zijn, fouten toegeven, sorry zeggen, hulp vragen en verantwoordelijkheid nemen voor je eigen gedrag. ‘Ik zag dat de gemene ganzen je hielpen met valsspelen, maar JIJ was het die valsspeelde.’ En ondertussen is het voor kinderen hardop lachen, zoals om Brullie Verganzen, die werkelijk alles gewoon roept terwijl het heel ergens anders over gaat. ‘De lucht is blauw!’, ‘Beenwarmers!’, ‘Macaroni!’ De illustraties (net als de tekst van Alex Latimer) zijn weer zo leuk en zitten ook vol kleine grapjes.
Een heerlijk boek om zelf te lezen en ook geweldig om voor te lezen in de klas en daarna samen te praten over winnen, valsspelen, verantwoordelijkheid voor je eigen gedrag en aardig zijn.
Ila en de dingen – Enne Koens en Roozeboos (illustraties)
Voorlezen 7+ en zelf lezen 8+
Wat doe je als alles om je heen verandert, terwijl jij eigenlijk gewoon wilt dat het blijft zoals het was? Wat is dit mooi beschreven in het boek Ila en de dingen van Enne Koens. Ila gaat op vakantie. Met papa en haar broertje Jimmy. En met haar poes Nala, die ze stiekem heeft meegenomen. Want deze vakantie is anders dan anders. Mama gaat niet mee. Haar ouders gaan namelijk scheiden en mama blijft thuis om haar nieuwe appartement op te knappen. Ila weet niet zo goed wat ze daarvan moet vinden. Ze heeft vragen genoeg, maar die durft ze niet aan papa te stellen. En dan gebeurt er iets bijzonders: de dingen om haar heen beginnen tegen haar te praten. Haar slaapzak, knuffel Pinkie, mama’s mok en nog veel meer. Ze lijken precies te weten wat Ila denkt en voelt.
Wat een prachtig boek! Enne Koens weet een zwaar onderwerp heel mooi te verweven met een avontuurlijk en grappig vakantieverhaal. Het verdriet en de onzekerheid zijn voelbaar, maar er is ook volop ruimte voor fantasie, humor en plezier. In het verhaal is duidelijk te lezen hoe Ila de scheiding ervaart. De vragen, het missen, het zoeken naar woorden en vooral het gevoel: ligt het misschien aan mij? Enne Koens weet dit heel invoelbaar te beschrijven. En wat heel sterk is: niemand wordt de boosdoener. Er is liefde, maar ook onmacht. En de boodschap is duidelijk: het komt niet door jou. De illustraties van Roozeboos maken het verhaal helemaal af. Vrolijk en met humor vullen de illustraties, kleine stripjes, tekstballonnetjes en grappige details het verhaal aan.
Een ontroerend, grappig en fantasierijk boek over scheiding, missen en wennen aan verandering. Maar ook gewoon een heerlijk verhaal over vakantie en avontuur.
Stappen in het donker – Van grotschilderingen tot graffiti: alles over rotskunst – Linda Dielemans en Erico Smit (illustraties)
Voorlezen en zelf lezen 9+
Linda Dielamans, bekend van o.a. Brons, heeft weer een prachtig en uniek informatief kinderboek geschreven. Het bijzondere is dat het helemaal niet voelt als een informatief boek. En toch zit het vól informatie. Dielemans neemt je mee op reis door de tijd. Door de je-vorm en de manier van beschrijven voelt het alsof je er zelf bij bent. Je ziet de rotsen voor je, ontdekt de kunst en beleeft de geschiedenis van dichtbij. Ook tien hedendaagse kunstenaars nemen je mee op reis. Ze vertellen over hun werk en relatie met rotskunst en beschrijven de plekken en landschappen die hen inspireren.
Dielemans neemt je mee in hoe rotskunst werd ontdekt, hoe we denken dat rotskunst werd gemaakt, waarom mensen het maakten (ook dat weten we niet zeker), hoe oud de kunstwerken zijn en hoe onderzoekers dat in deze tijd kunnen onderzoeken. Van C14-datering tot uranium-thoriumdatering. De afwisseling tussen geschiedenis, kunstenaarsverhalen en hun werk maakt het boek extra tof en fijn om te lezen. En het boek zelf is óók een kunstwerk: prachtig dik papier, mooie kleuren, kunst bij de tekst, paginagrote foto’s en een verzorgde vormgeving. Stappen in het donker neemt je echt mee naar de allereerste kunst uit de geschiedenis: kunst die verbonden is met de plek waar ze gemaakt werd en die je niet zomaar kunt verplaatsen. Wat ons betreft een boek voor iedere schoolbibliotheek en geweldig om in de klas te gebruiken.
Ik heet Rebel – Ross Montgomery en Mark Janssen (illustraties)
Voorlezen en zelf lezen: 10+
Eenmaal begonnen in dit boek, wil je niet meer stoppen met lezen! Je beleeft dit avontuur door de ogen van de hond Rebel. Hij woont samen met zijn baasje Tom op een boerderij. Het leven is eenvoudig en vertrouwd: samen werken, samen zijn en genieten van de kleine dingen. Totdat de koning steeds meer van de mensen vraagt en het verzet tegen zijn bewind groeit. Tom besluit zich bij de rebellen aan te sluiten en vertrekt. Rebel blijft in eerste instantie achter, maar kan zijn baasje niet zomaar loslaten. Hij gaat hem achterna, vastbesloten om Tom te vinden en te beschermen. Tijdens zijn zoektocht krijgt Rebel gezelschap van Jaxon, een heel andere hond dan hijzelf. Waar Rebel trouw en optimistisch is, kijkt Jaxon een stuk wantrouwiger naar mensen. Samen trekken ze door een wereld die voor Rebel steeds groter en gevaarlijker wordt. Onderweg ontmoeten ze verschillende dieren en mensen en maken ze van alles mee. Langzaam begint Rebel te begrijpen dat zijn zoektocht naar Tom ook gaat over vrijheid, keuzes maken en ontdekken waar je werkelijk thuishoort.
Wat dit verhaal bijzonder maakt, is dat je alles beleeft vanuit Rebel. Je kijkt met zijn ogen naar de wereld en begrijpt daardoor de grote gebeurtenissen vooral vanuit iets heel kleins en menselijks: liefde voor degene van wie je houdt. Het verhaal gaat over loyaliteit, moed, macht, rechtvaardigheid, vriendschap en de vraag hoeveel je voor een ander over hebt. Maar ook over loslaten en vrijheid om te kiezen. Soms betekent van iemand houden juist dat je diegene laat gaan naar de plek waar hij moet zijn.
Ross Montgomery schrijft ontzettend sfeervol, met veel mooie passages die raken of ontroeren. Hij weet grote thema’s terug te brengen naar de kleine dingen die het leven waardevol maken. Juist die kleine dingen kunnen uiteindelijk veel in beweging zetten. Het verhaal is avontuurlijk en spannend, maar tegelijkertijd zit er zoveel warmte en emotie in het verhaal dat Rebel al snel een plekje in je hart krijgt. Mark Janssen heeft Rebel heel treffend in de illustratie op de cover neergezet. Het is precies de Rebel die je voor je ziet na het lezen van het verhaal. Wat een pareltje weer! Ik heet Rebel is een prachtig, origineel, verrassend en ontroerend verhaal over liefde, vrijheid en trouw, maar vooral over hoe groot de betekenis van kleine dingen kan zijn.
Het boek van Bent – Robert van Dijk
Voorlezen en zelf lezen: 10+
“Alles weet ik nog. Maar ik wil het allemaal niet meer weten, want het doet pijn, al dat weten.”
Sommige boeken weten je even stil te krijgen. Niet omdat ze voortdurend zwaar of dramatisch zijn, maar omdat ze met eenvoudige woorden gevoelens weten te raken die eigenlijk heel groot zijn. Het boek van Bent van Robert van Dijk is zo’n boek. Nadat het boek uit is, blijft het nog een tijdje in je hoofd hangen.
Oets is twaalf jaar en verloor drie jaar geleden zijn tweelingbroer Bent bij een noodlottig ongeluk. Sindsdien doet Oets alsof hij zich niets meer van Bent en het ongeluk kan herinneren. Zijn moeder praat juist veel over Bent, terwijl zijn vader zich vooral terugtrekt in zijn verdriet. Tijdens de herfstvakantie gaat het gezin voor het eerst sinds het ongeluk terug naar hun vakantiehuis.
Daar ontmoet hij Venne, een meisje dat Bent goed kende. Haar komst zorgt ervoor dat Oets steeds meer wordt geconfronteerd met wat hij probeert te vergeten. Langzaam wordt duidelijk dat iedereen op zijn eigen manier met het verlies omgaat en dat sommige dingen eerst uitgesproken moeten worden voordat er ruimte komt om verder te gaan.
Het onderwerp van dit boek is zwaar: verlies, rouw en de manier waarop een gezin probeert verder te leven na iets ingrijpends. Toch voelt het verhaal nergens echt zwaar. De humor, de vertelstijl en de manier waarop Oets naar de wereld kijkt, zorgen voor luchtigheid. Je leest regelmatig met een glimlach op je gezicht, terwijl je andere momenten juist een brok in je keel hebt. Robert van Dijk schrijft prachtig en weet gevoelens op een eenvoudige, maar heel treffende manier te vangen. “Daar waren ze, zijn tranen. Ze bleven hangen in zijn ogen en wilden er nog steeds niet uit. Hij huilde stilstaand water.” Het is mooi dat het boek laat zien dat er geen juiste manier van rouwen bestaat. Iedereen verwerkt verlies anders. Juist door daar ruimte voor te geven, ontstaat een verhaal over verdriet, maar ook over vriendschap, liefde en de moed om herinneringen toe te laten.
Het boek van Bent is een ontroerend verhaal dat je met een lach én een brok in je keel leest. Een boek dat laat zien dat verdriet groot kan zijn, maar dat er tussen al dat verdriet ook ruimte blijft voor verbinding en nieuwe herinneringen.
De kansen van Joris Pannemans – David Vlietstra en Yoko Heiligers (illustraties)
Voorlezen en zelf lezen 10+
“Dit klonk als een mooie zaak. Eentje die ik uiteindelijk wel zou kunnen oplossen, maar ik had dan wel veel meer informatie nodig. Cijfers vooral. Cijfers om mee te rekenen.” Joris is extreem goed in rekenen. “En omdat dat misschien opschepperig klinkt, zeg ik er meteen bij dat ik in sommige andere dingen heel slecht ben. Slechter dan Wesley zelfs. Vrienden maken, bijvoorbeeld.”
Joris heeft maar één vriend: Riemer. Wanneer Marley bij ze in de klas komt en zij net als Joris van rekenen blijkt te houden, ontstaat er een nieuwe vriendschap bij. Riemer vindt het lastig dat Joris er een vriend bij heeft. Joris besluit daarnaast zijn rekenkunsten ook buiten school in te zetten. Met een briefje in de supermarkt biedt hij volwassenen aan om hun kansen te berekenen.
Geen bijles, maar gewoon hun rekenproblemen oplossen!
David Vlietstra beschrijft prachtig hoe ingewikkeld én mooi vriendschap kan zijn. Hoe verdeel je je aandacht als je ineens twee vrienden hebt? Hoe ga je om met jaloezie? En hoe geef je aan wat je zelf wilt als sociale situaties en jezelf uiten niet je sterkste kanten zijn? Doordat het verhaal vanuit Joris wordt verteld, leef je echt mee met zijn gedachten en gevoelens. Vlietsra laat zien hoe ingewikkeld sociale situaties kunnen zijn. De illustraties van Yoko Heiligers zijn een geweldige toevoeging aan het verhaal. Het kleurenpalet van blauw, zwart en wit geeft ze een sfeervolle, bijna nostalgische uitstraling. De vele details nodigen kinderen uit om rustig te kijken en steeds iets nieuws te ontdekken. Soms zijn de illustraties paginagroot (of zelfs twee pagina’s!), soms een kleine scène. Dat is een heerlijke afwisseling. Samen met de fijne lay-out maakt dit het boek voor kinderen heel prettig om te lezen. Een origineel, bijzonder en mooi verhaal (met ook humor!) over vriendschap, jaloezie, eenzaamheid, rekenen en jezelf leren uiten.
De Zeven Sleutels – Tom Rijpert en Paco Vink (illustraties)
Voorlezen en zelf lezen 10+
De twee losse delen van De Zeven Sleutels zijn nu uitgegeven in één prachtige bundel, met fantastische illustraties van Paco Vink. Kobold de dwerg bezit een mythische sleutel: de eerste van zeven. Zeven sleutels die de poorten openen naar de schat van de meedogenloze Roverkoning. ‘Maar als dit de sleutel is die ik denk dat hij is, is het een object van grote waarde….grote waarde en groot gevaar.’
Zeven sleutels, zeven poorten, zeven wachters en zeven reizigers. ‘Zeven reizigers waren er nodig. Zeven reizigers voor zeven sleutels…’ Vanaf de eerste bladzijde worden kinderen helemaal het verhaal ingezogen. Zeven vreemdelingen, allemaal met hun eigen geheimen, plannen en verhalen die langzaam samenkomen. Wie is te vertrouwen? Wie heeft welke bedoelingen? Vriendschap of hebzucht? Natuurlijk sluit je ook het pratende hertenhoofd in je hart. En dan die vooruit- en terugblikken! Steeds vallen er nieuwe puzzelstukjes op hun plek. Nergens voorspelbaar en juist daardoor zo heerlijk spannend.
De illustraties van Paco Vink zijn een geweldige toevoeging. Soms griezelig, soms avontuurlijk en sprookjesachtig. Precies passend bij het verhaal. Zo vol details dat kinderen steeds weer zullen willen blijven kijken. En precies genoeg illustraties, waardoor er genoeg ruimte blijft voor de eigen fantasie. Een spannend, sprookjesachtig en avontuurlijk verhaal vanaf 10 jaar, dat kinderen zelf kunnen lezen én dat heerlijk is om voor te lezen.
Meisjesbotjes Jongensbotjes – Simon van der Geest en Karst-Janneke Rogaar
Zelf lezen 10+
Dit boek is een grappig en spannend toneelleesboek voor de bovenbouw, van een gouden duo. De maan is de verteller en vertelt het verhaal prachtig en poëtisch op rijm. Twee kinderen dwalen door een donker, koud bos. Het meisje vindt het spannend op een leuke manier, de jongen vooral op een enge manier… Tegelijkertijd volgen we twee jonge wolven die net getrouwd zijn. Ze hebben elkaar vorig jaar ontmoet bij het schapen stelen. Op hun huwelijksreis in het bos hebben ze een bijzonder diner in gedachten: twee malse kinderen.
De verhaallijnen komen samen wanneer de kinderen wolvengehuil horen. En dan blijkt dat de wolven niet alleen honger hebben, maar ook nog flink wat met elkaar te kibbelen hebben. Want zij hoopten op een kinder-surprise, maar door de kou lijken de kinderen wel een diepvriesmaaltijd. Juist dat zorgt voor ontzettend veel humor. De taal is prachtig waardoor je het vanzelf hardop wilt lezen. En de illustraties passen zo goed bij het verhaal. Ze brengen je rechtstreeks dat donkere, koude bos in. Je voelt de spanning. Laat een groepje van vier (of vijf) kinderen het boek samen hardop lezen. Of verdeel de 11 scènes over groepjes leerlingen en laat ze samen voorbereiden en optreden. Ook kan je het klassikaal lezen door de klas in vier groepen te verdelen (en jij kunt als leerkracht de rol van de maan op je nemen). Een leuke, authentieke manier om aan de slag te gaan met vloeiend en expressief lezen.
Met het hele team aan de slag met leesonderwijs?
Goed leesonderwijs maak je met alle teamleden samen. Een gerichte training is een effectief middel om samen, op eenduidige wijze te werken aan meer leesvaardigheid en leesplezier bij je leerlingen. RID kan hierbij helpen met bijvoorbeeld de teamtrainingen Een goede leesstart in de onderbouw, Effectief technisch leesonderwijs in de klas, Van leesfrustratie naar leesmotivatie! en Feedback bij technisch lezen en spellen.
Meer leestips
Leestips voor leerlingen | September 2026
Leestips voor leerlingen | April 2026
